Karbonhidrat – Vücudunuzun Temel Enerji Kaynağı

Karbonhidrat çoğu zaman bazı diyetisyen ve firmalar tarafından damga yiyor ve adeta karbonhidrata düşman gözüyle bakılıyor. Ancak karşılaşılan asıl gerçek karbonhidrat alınmayan günde vücudun işlevlerini yerine getirmede sıkıntı çektiğidir. Karbonhidrat vücut için adeta motor görevi görür, beyin ve kırmızı kan hücreleri için birincil yakıt olarak geçer.

Evet, vücudumuz enerji için yağ da kullanıyor ancak, yağ yakımı karbonhidrat içinde gerçekleşir. Bu demektir ki yağların tamamen parçalanması ve enerji açığa çıkması için karbonhidratın da parçalanması, bunun eş zamanlı olması gerekir. Eğer beslenme programınızda ihtiyaç duyulan oranda karbonhidrat bulunursa parçalama ve enerji kullanımı sağlıklı biçimde meydana gelir.

 

En iyi karbonhidrat besinleri

Karbonhidratların zararlı olduğu düşünülüyor çünkü, pek çok kişi tarafından bu biyolojik moleküller besin değeri açısından zengin olmayan beyaz pirinç, makarna, ekmek, nişastalı, rafine edilmiş şekerlemelerle ilişkilendiriliyor. Bu ürünlerin dışındaki sağlığınız ve beslenmeniz için iyi olan, mineral, vitamin ve lif de sağlayan gıdalar hesaba katılmıyor. Eğer kilo vereyim derken çok düşük karbonhidratlı bir beslenme programını izlerseniz,  sağlıklı olmanızda yardımcı besinlerden yoksun kalabilirsiniz.

En sağlıklı karbonhidrat en az işlenmiş (İçindeki lifi ve besinleri muhafaza eden) meyve, sebze, tahıl, fasülye gibi gıdalarda bulunur. Bu tarz besinlere yönelmek gerektiği gibi öte yandan yüksek derecede işlenen karbonhidrat ve şeker, beyaz un tahılları, makarna, karaker vb. sınırlamak en iyi yol olacaktır.

Şeker bir karbonhidrattır ve beslenme programı için bal, şurup ve benzeri şekerleri listeden çıkarmak akıllıca bir sınırlama olacaktır. Ancak meyveler için özel bir durum söz konusu. Pek çok insan kilo alırım korkusuyla, içinde şeker olduğundan, meyveyi şekerin asıl kaynağı olarak gördüğünden uzak duruyor. Meyve yiyebileceğimiz şekerden daha fazlasını içeren en sağlıklı gıdalardan biridir.

Örneğin; Ortalama bir portakal 50 kaloridir ve 12 gram (3 çay kaşığı) doğal şeker içerir. Bunun yanında içerisinde sağlıklı antioksidanlar, folik asit, potasyum, lif bulunur. Dahası günlük C vitaminin %100’ünü karşılar ve sizi dirençli yapar. Bunu bir bardak gazoz ile karşılaştıralım. Gazoz içerisinde minerali, vitamini geçtik 12 çay kaşığı şeker bulunmaktadır.

Vücut yiyecekteki karbonhidratı metabolize ettikten sonra, hücrelerin enerji ihtiyacını karşılayan kan şekeri veya glikoz formuna girer. Ekstra glikoz ise daha sonra vücutta kullanılmak üzere karaciğerde ve kaslarda glikojen formunda saklanır. Glikojen artık vücudun enerji ihtiyacını karşılayacak yedek yakıt görevini üstlenir. Zamanında yeterli miktarda karbonhidrat almadığınız takdirde, uzun bir aktiviteden sonra tükenmiş hissedersiniz.

Sabahları abur, cubur yedikten 1 saat sonra açlıktan ölüyormuş hissine kapılıyor musun? Bunun sebebi yediklerinin şeker, rafine un ve birkaç başka kalitesiz besin ile dolu olmasından kaynaklanır. Bu rafine ürünler tüketildiğinde vücut enerjiniz bir anda yükselir ve sonrasında düşer. Kan şekeri artar ve boşa kalori almış oluruz. Yani bu yiyeceği tüketmiş olmakla anlamsız bir iş yapmış oluruz.

Diğer yandan baktığımızda sebze, meyve, fasülye ve %100 tahıl gıdalarındaki sağlıklı karbonhidratlar tüketildiğinde daha uzun süreli güç elde ederiz. Sindirimin uzun sürmesi, enerjinin hızlıca yükselmesinin ve düşmesinin, vücutta dengesizlik yaratmanın önüne geçer. İçerisindeki lifler ile açlığınızı gidermede, öğün veya ara öğünde doymuş olmada yardımcı olur.

Sağlıklı Karbonhidrat alımı için öneriler:

  • Beyaz pirinç veya patates yerine kahverengi, kepekli pirinç; kırık buğday, arpa, darı tüketin.
  • Normal makarna yerine tam tahıllı makarna, tatlı patates, fasülye ve mercimeğe yönelin.
  • Market meyve suları yerine taze meyveler yiyin.
  • Beyaz ekmek, rafine tipi kraker, bisküvi, atıştırmalık vb. yerine %100 tahıllı ürünleri tercih edin.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.